Dişli bağlantılar cıvata ve somun olmak üzere iki eleman ile gerçekleştirilir.
Cıvata, dış yüzeyinde diş bulunan,
Somun ise iç yüzeyinde diş bulunan bağlantı elemanıdır.
BAĞLANTI ELEMANLARINDA MARKALAMA
Cıvata ve somunların üzerinde imalatçı simgesi ve dayanım sınıfını belirleyen simgeler olmak zorundadır.
Cıvata için : ISO 898-1
Somun için: ISO 898-2 standartlarında belirtilmiştir.
AKMA & ÇEKME GERİLMELERİ
Çekme testinde;
Akma Gerilmesi: Numunenin kalıcı deformasyona başladığı noktadaki gerilmesi,
Çekme Gerilmesi:Taşıyabileceği en fazla yükün oluşturduğu noktadaki gerilmesidir.
CIVATA DAYANIM SINIFLARI
3.6
4.8
5.6
6.8
8.8
10.9
12.9
14.9
olup iki sayıdan oluşur.
Çekme Gerilmesi = ilk sayı x 100
Akma Gerilmesi = ilk sayı x ikinci sayı x 100
Örnek: 8.8 cıvata için Akma Gerilmesi=8 x 8 x 10 =640 MPa Çekme Gerilmesi= 8 x 100= 800 Mpa
CIVATA ÜRETİMİNDE KULLANILAN MALZEMELER
Dayanım Sınıfı
Malzeme
8.8
20MnB4
C2B1
19 MnB4
C2B5
10.9 ve 12.9
34Cr4
37Cr4
41Cr4
ISIL İŞLEM
Malzemenin akma ve kopma sınırını; sertliğini, tokluğunu iyileştirmek veya artık gerilmeleri gidermek için kullanılır.
Cıvatalarda: 8.8 ,10.9, 12.9 , 14.9 Somunlarda: 10,12 kalite somunlar ancak ısıl işlemden sonra şartnamelerde belirtilen mekanik özelliklere sahip olurlar.